Giới thiệu công bố mới: Dịch tiết tế bào gốc có tiềm năng điều trị loét dạ dày

Nhóm nghiên cứu tại Viện Tế bào gốc, Trường Đại học Khoa học tự nhiên (ĐHQG-HCM) vừa công bố trên tạp chí Biotechnology Notes (tháng 11/2026) công trình mới về liệu pháp không tế bào điều trị loét dạ dày mạn tính. Thử nghiệm trên chuột cho thấy dịch tiết từ tế bào gốc mô mỡ người (ADSC) được tiền xử lý thiếu oxy giúp thúc đẩy lành loét và tái tạo niêm mạc hiệu quả hơn nuôi cấy tiêu chuẩn.

Thế giới hiện ghi nhận khoảng 2,85 triệu ca loét dạ dày tá tràng mới mỗi năm. Thuốc đầu tay như nhóm ức chế bơm proton (PPI) chủ yếu giảm axit chứ ít kích thích tái tạo mô, lại dễ gây loạn khuẩn, kém hấp thu và biến đổi tuyến dạ dày khi dùng dài ngày. Dịch tiết ADSC giàu yếu tố tăng trưởng, cytokine và túi ngoại bào (EV) là hướng thay thế tiềm năng cho ghép tế bào sống, song nuôi cấy ở mức oxy 21% thường chưa đủ hoạt tính cho tổn thương nặng.

Nhóm tác giả đã so sánh dịch tiết cô đặc từ ADSC nuôi cấy 48 giờ ở ba điều kiện: oxy tiêu chuẩn (Nor-CM), thiếu oxy 5% (Hypo-CM) và stress oxy hóa (H₂O₂-CM). Sau 6 ngày cho chuột loét dạ dày uống dịch tiết, kết quả ngày thứ 7 cho thấy nhóm Hypo-CM có xu hướng phục hồi cân nặng nhanh hơn (11,35% so với 4,45% ở nhóm đối chứng bệnh) và đạt tỷ lệ tái biểu mô hóa đại thể cao nhất (30% so với 10% ở các nhóm loét khác).

Về mô học, mẫu lành thương nhờ Hypo-CM khôi phục được cấu trúc tuyến trật tự và lớp nhầy mucin phủ liên tục trên bề mặt giống niêm mạc sinh lý. Ở mức phân tử, Hypo-CM giảm biểu hiện gen tiền viêm (IL-6, TNF-α) và yếu tố tăng trưởng tế bào gan (HGF), phản ánh sự chuyển dịch từ tăng sinh sang tái cấu trúc mô. Ngược lại, H₂O₂-CM dù giàu protein và EV nhất trong ống nghiệm nhưng đi kèm giãn nang tuyến và mức IL-6 cao, còn Nor-CM cho hiệu quả thấp nhất.

Kết quả cho thấy vi môi trường tiền xử lý quyết định rõ rệt hiệu năng dịch tiết tế bào gốc. Dù cần thêm nghiên cứu với cỡ mẫu lớn hơn, theo dõi đa thời điểm và phân tích sâu hoạt chất trước khi tiến tới lâm sàng, tiền xử lý thiếu oxy hứa hẹn là hướng đi tiềm năng để phát triển chế phẩm phục hồi đường tiêu hóa.

Fulltext của bài báo tại: 10.1016/j.biotno.2026.10.002

Comments

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *