{"id":3663,"date":"2020-03-19T10:52:52","date_gmt":"2020-03-19T03:52:52","guid":{"rendered":"http:\/\/new.vientebaogoc.edu.vn\/?post_type=blog_post&#038;p=1092"},"modified":"2024-11-24T07:58:42","modified_gmt":"2024-11-24T00:58:42","slug":"te-bao-goc-se-thay-doi-cuoc-choi-trong-chua-tri-benh-tat","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sci.edu.vn\/home\/blog\/2020\/03\/19\/te-bao-goc-se-thay-doi-cuoc-choi-trong-chua-tri-benh-tat\/","title":{"rendered":"T\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c s\u1ebd \u201cthay \u0111\u1ed5i cu\u1ed9c ch\u01a1i\u201d trong ch\u1eefa tr\u1ecb b\u1ec7nh t\u1eadt?"},"content":{"rendered":"\n<p><em>H\u00e0ng ng\u00e0n nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c h\u00e0ng\n\u0111\u1ea7u th\u1ebf gi\u1edbi <\/em><em>\u0111\u00e3<\/em><em> <\/em><em>c\u00f3<\/em><em> m\u1eb7t<\/em><em> t\u1ea1i Los Angeles trong tu\u1ea7n tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec3 th\u1ea3o\nlu\u1eadn v\u1ec1 tri\u1ec3n v\u1ecdng cho m\u1ed9t t\u01b0\u01a1ng lai kh\u00f4ng b\u1ec7nh t\u1eadt<\/em><em> <\/em><em>\u1edf con ng\u01b0\u1eddi t\u1ea1i h\u1ed9i th\u1ea3o Qu\u1ed1c t\u1ebf (th\u01b0\u1eddng\nni\u00ean) v\u1ec1 nghi\u00ean c\u1ee9u t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c 2019. Qu\u1ea3 th\u1ef1c,<\/em><em> t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c \u0111ang \u0111\u00f3ng m\u1ed9t vai tr\u00f2 quan tr\u1ecdng <\/em><em>\u0111\u1ec3<\/em><em> tri\u1ec3n v\u1ecdng n\u00e0y<\/em><em>\ntr\u1edf th\u00e0nh hi\u1ec7n th\u1ef1c,<\/em><em> b\u1edfi v\u00ec \u0111\u00e2y l\u00e0 nh\u1eefng t\u1ebf b\u00e0o r\u1ea5t linh ho\u1ea1t, trong \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n th\u00edch h\u1ee3p, ch\u00fang c\u00f3 th\u1ec3\n\u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ecbnh h\u01b0\u1edbng \u0111\u1ec3 ph\u00e1t tri\u1ec3n th\u00e0nh nhi\u1ec1u lo\u1ea1i t\u1ebf b\u00e0o kh\u00e1c nhau trong c\u01a1 th\u1ec3.<\/em><em>\n<\/em><em><\/em><\/p>\n\n\n\n<p><em>Nh\u1eefng quan \u0111i\u1ec3m d\u01b0\u1edbi \u0111\u00e2y c\u1ee7a b<\/em><em>\u00e1c s\u0129 Deepak Srivastava<\/em><em>, <\/em><em>nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u<\/em><em> <\/em><em>uy\nt\u00edn<\/em><em> <\/em><em>v\u1ec1<\/em><em> t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c<\/em><em>, \u0111\u00e3 nghi\u00ean c\u1ee9u <\/em><em>c\u00e1ch th\u1ee9c c\u00e1c t\u1ebf b\u00e0o<\/em><em> \u0111\u01b0\u1ee3c <\/em><em>t\u00e1i l\u1eadp tr\u00ecnh \u0111\u1ec3 s\u1eeda ch\u1eefa c\u00e1c m\u00f4 tim b\u1ecb t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng<\/em><em>,\n<\/em><em>hi\u1ec7n l\u00e0 ch\u1ee7 t\u1ecbch c\u1ee7a\nVi\u1ec7n <\/em><em>nghi\u00ean c\u1ee9u <\/em><em>Gladstone v\u00e0\ns\u1ebd l\u00e0 ch\u1ee7 t\u1ecbch c\u1ee7a Hi\u1ec7p h\u1ed9i nghi\u00ean c\u1ee9u t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c qu\u1ed1c t\u1ebf<\/em><em>\nnhi\u1ec7m k\u1ef3 t\u1edbi, s\u1ebd cho ch\u00fang ta th\u1ea5y t\u1ea1i sao t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c l\u1ea1i l\u00e0 m\u1ed9t y\u1ebfu t\u1ed1 gi\u00fap\n\u201cthay \u0111\u1ed5i cu\u1ed9c ch\u01a1i\u201d trong tri\u1ec3n v\u1ecdng ch\u1eefa tr\u1ecb b\u1ec7nh t\u1eadt<\/em><em>.<\/em><em> <\/em><em>Ch\u00fang t\u00f4i t\u00f3m l\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i quan\n\u0111i\u1ec3m c\u1ee7a \u00f4ng v\u00e0 b\u00ecnh lu\u1eadn v\u1ec1 v\u1ea5n \u0111\u1ec1 n\u00e0y \u1edf Vi\u1ec7t Nam.<\/em><em> <\/em><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Gi\u00fap t\u00e1i t\u1ea1o\nv\u00e0 thay th\u1ebf<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y, c\u00e1c b\u00e1c s\u0129 th\u01b0\u1eddng cho r\u1eb1ng con ng\u01b0\u1eddi s\u1ebd m\u1eafc c\u00e1c b\u1ec7nh do c\u01a1 quan trong c\u01a1 th\u1ec3 b\u1ecb m\u1ea5t t\u1ebf b\u00e0o (do t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng ho\u1eb7c l\u00e3o ho\u00e1). Khi s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng t\u1ebf b\u00e0o b\u1ecb m\u1ea5t nhi\u1ec1u t\u1edbi m\u1ee9c&nbsp; t\u1ebf b\u00e0o kh\u00f4ng c\u00f3 ho\u1eb7c \u00edt c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng t\u00e1i t\u1ea1o \u0111\u1ee7 d\u1eabn \u0111\u1ebfn ch\u1ee9c n\u0103ng c\u1ee7a c\u01a1 quan b\u1ecb suy y\u1ebfu. V\u00ec v\u1eady trong l\u0129nh v\u1ef1c y t\u1ebf, c\u00e1c b\u00e1c s\u0129 ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 c\u1ed1 g\u1eafng t\u00ecm ra c\u00e1c li\u1ec7u ph\u00e1p \u0111\u1ec3 gi\u00fap kh\u1eafc ph\u1ee5c c\u00e1c \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng c\u1ee7a b\u1ec7nh. Nh\u01b0ng v\u1edbi c\u00e1c t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c, c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u \u0111\u00e3 kh\u00f4ng c\u00f2n ch\u1ea5p nh\u1eadn \u00fd t\u01b0\u1edfng n\u00e0y r\u1eb1ng m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb b\u1ec7nh do c\u00e1c t\u1ebf b\u00e0o b\u1ecb m\u1ea5t v\u00e0 r\u1eb1ng y t\u1ebf ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 kh\u1eafc ph\u1ee5c \u0111\u01b0\u1ee3c \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng c\u1ee7a b\u1ec7nh. Trong c\u00e1ch nh\u00ecn nh\u1eadn c\u1ee7a c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u, c\u00e1c m\u00f4 t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u1eafc ph\u1ee5c,&nbsp; kh\u00f4i ph\u1ee5c&nbsp; ho\u1eb7c t\u00e1i t\u1ea1o. V\u00ec v\u1eady, T\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t y\u1ebfu t\u1ed1 \u201cthay \u0111\u1ed5i cu\u1ed9c ch\u01a1i\u201d trong tr\u1ecb li\u1ec7u b\u1ec7nh c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/vientebaogoc.edu.vn\/wp-content\/uploads\/2019\/07\/Te-bao-goc-A1.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-9613\"\/><figcaption> <br \/>Nhi\u1ec1u qu\u1ed1c gia, khu v\u1ef1c \u0111ang ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u0169ng \u0111\u00e3 s\u1eed d\u1ee5ng c\u00e1c li\u1ec7u ph\u00e1p ch\u1eefa tr\u1ecb b\u1eb1ng t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c. Trong \u1ea3nh: S\u1eed d\u1ee5ng li\u1ec7u ph\u00e1p ch\u1eefa tr\u1ecb b\u1eb1ng t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c \u1edf Nam Phi. \u1ea2nh: theconversation.com <\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>\u0110\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1c b\u1ec7nh l\u00fd v\u1ec1 di truy\u1ec1n, v\u00ed d\u1ee5 nh\u01b0 b\u1ec7nh thi\u1ebfu\nm\u00e1u h\u1ed3ng c\u1ea7u h\u00ecnh li\u1ec1m, c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u c\u00f3 th\u1ec3 l\u1ea5y m\u00e1u t\u1eeb b\u1ea5t k\u1ef3 ng\u01b0\u1eddi\ntr\u01b0\u1edfng th\u00e0nh n\u00e0o b\u1ecb m\u1eafc b\u1ec7nh,\nsau \u0111\u00f3 l\u00e0m cho t\u1ebf b\u00e0o \u0111\u00f3 tr\u1edf th\u00e0nh t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c gi\u1ed1ng t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c ph\u00f4i. Ti\u1ebfp theo,\nh\u1ecd s\u1eed d\u1ee5ng c\u00e1c c\u00f4ng c\u1ee5 \u0111i\u1ec1u ch\u1ec9nh gen \u0111\u1ec3 s\u1eeda ch\u1eefa c\u00e1c \u0111\u1ed9t bi\u1ebfn g\u00e2y ra b\u1ec7nh, l\u00e0m\ncho c\u00e1c t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ec9nh s\u1eeda n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 bi\u1ec7t ho\u00e1 \u0111\u1ec3 t\u1ea1o th\u00e0nh t\u1ebf b\u00e0o\ntr\u01b0\u1edfng th\u00e0nh kh\u00f4ng b\u1ecb b\u1ec7nh v\u00e0 \u0111\u01b0a t\u1ebf b\u00e0o \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ec9nh s\u1eeda gen (kh\u00f4ng \u0111\u1ed9t bi\u1ebfn)\ntr\u1edf l\u1ea1i b\u1ec7nh nh\u00e2n th\u00f4ng qua truy\u1ec1n m\u00e1u \u0111\u01a1n gi\u1ea3n.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0110i\u1ec1u t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 c\u0169ng \u0111\u00fang \u0111\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1c t\u1ebf b\u00e0o mi\u1ec5n d\u1ecbch\ntrong h\u1ed9i ch\u1ee9ng&nbsp; \u201cc\u1eadu b\u00e9 bong b\u00f3ng x\u00e0\nph\u00f2ng (bubble boy)\u201d &#8211; m\u1ed9t d\u1ea1ng suy gi\u1ea3m mi\u1ec5n d\u1ecbch k\u1ebft h\u1ee3p tr\u1ea7m tr\u1ecdng, trong\n\u0111\u00f3 tr\u1ebb em thi\u1ebfu h\u1ec7 th\u1ed1ng mi\u1ec5n d\u1ecbch ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng v\u00e0 c\u00e1c lo\u1ea1i b\u1ec7nh kh\u00e1c.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>G<\/strong><strong>i\u00fap <\/strong><strong>t\u00ecm<\/strong><strong> ra c\u00e1c lo\u1ea1i thu\u1ed1c <\/strong><strong>\u0111\u1ed9t ph\u00e1<\/strong><strong> <\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Nghi\u00ean c\u1ee9u t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c kh\u00f4ng ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 t\u00e1i t\u1ea1o v\u00e0 thay th\u1ebf,\nm\u00e0 c\u00f2n \u0111\u1ec3 kh\u00e1m ph\u00e1 ra c\u00e1c lo\u1ea1i thu\u1ed1c th\u00edch h\u1ee3p cho m\u1ed9t lo\u1ea1t b\u1ec7nh. Khi c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u\nho\u1eb7c c\u00e1c b\u00e1c s\u0129 x\u00e1c \u0111\u1ecbnh \u0111\u01b0\u1ee3c nguy\u00ean nh\u00e2n di truy\u1ec1n c\u1ee7a b\u1ec7nh \u1edf ng\u01b0\u1eddi, th\u00e1ch th\u1ee9c\nc\u1ee7a h\u1ecd l\u00e0 t\u00ecm ra li\u1ec7u ph\u00e1p \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb c\u0103n b\u1ec7nh di truy\u1ec1n n\u00e0y. V\u00ed d\u1ee5: khi h\u1ecd bi\u1ebft\nv\u1ec1 m\u1ed9t \u0111\u1ed9t bi\u1ebfn gen g\u00e2y ra b\u1ec7nh Alzheimer v\u00e0 mu\u1ed1n s\u00e0ng l\u1ecdc c\u00e1c lo\u1ea1i thu\u1ed1c c\u00f3 th\u1ec3\nkh\u1eafc ph\u1ee5c v\u1ea5n \u0111\u1ec1 trong c\u00e1c t\u1ebf b\u00e0o n\u00e3o t\u1eeb m\u1ed9t b\u1ec7nh nh\u00e2n m\u1eafc b\u1ec7nh Alzheimer, h\u1ecd kh\u00f4ng th\u1ec3 l\u00e0m \u0111i\u1ec1u \u0111\u00f3 b\u1edfi\nv\u00ec h\u1ecd ch\u1eafc ch\u1eafn kh\u00f4ng th\u1ec3 sinh thi\u1ebft n\u00e3o. V\u1edbi c\u00e1c c\u00f4ng c\u1ee5 ch\u1ec9nh s\u1eeda gen cho t\u1ebf\nb\u00e0o g\u1ed1c, c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u c\u00f3 th\u1ec3 bi\u1ebfn t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c th\u00e0nh c\u00e1c t\u1ebf b\u00e0o n\u00e3o v\u1edbi s\u1ef1\n\u0111\u1ed9t bi\u1ebfn g\u00e2y ra b\u1ec7nh Alzheimer. Sau \u0111\u00f3 h\u1ecd \u0111\u01b0a c\u00e1c lo\u1ea1i thu\u1ed1c c\u1ea7n th\u1eed nghi\u1ec7m l\u00ean lo\u1ea1i t\u1ebf b\u00e0o n\u00e0y \u0111\u1ec3 &nbsp;s\u00e0ng l\u1ecdc c\u00e1c lo\u1ea1i thu\u1ed1c c\u00f3 th\u1ec3 h\u1ed7 tr\u1ee3 \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb\nb\u1ec7nh Alzheimer.<\/p>\n\n\n\n<p>Khi c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u bi\u1ebfn t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c th\u00e0nh b\u1ea5t k\u1ef3 lo\u1ea1i\nt\u1ebf b\u00e0o n\u00e0o trong c\u01a1 th\u1ec3 ch\u00fang ta, h\u1ecd th\u01b0\u1eddng th\u1ef1c hi\u00ean nu\u00f4i c\u1ea5y &nbsp;t\u1ebf b\u00e0o \u1edf d\u1ea1ng 2D (nu\u00f4i c\u1ea5y l\u1edbp \u0111\u01a1n). Nh\u01b0ng\ntrong th\u1ef1c t\u1ebf, c\u00e1c c\u01a1 quan l\u1ea1i t\u1ed3n t\u1ea1i \u1edf d\u1ea1ng ba chi\u1ec1u v\u1edbi m\u1ed9t c\u1ea5u tr\u00fac g\u1ed3m nhi\u1ec1u\nlo\u1ea1i t\u1ebf b\u00e0o kh\u00e1c nhau \u0111\u1ec3 t\u1ea1o th\u00e0nh m\u00f4t c\u01a1 quan c\u00f3 ch\u1ee9c n\u0103ng ho\u00e0n ch\u1ec9nh. \u0110\u1ec3 hi\u1ec3u\nch\u00ednh x\u00e1c h\u01a1n c\u00e1c qu\u00e1 tr\u00ecnh b\u1ec7nh, c\u00e1c t\u1ebf b\u00e0o n\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7t trong m\u1ed9t c\u1ea5u tr\u00fac 3D\nnh\u01b0 trong ch\u00ednh c\u01a1 th\u1ec3 c\u1ee7a ch\u00fang ta ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i ch\u1ec9 \u0111\u01b0\u1ee3c nu\u00f4i trong m\u1ed9t \u0111\u0129a\nnu\u00f4i 2D.<\/p>\n\n\n\n<p>B\u01b0\u1edbc \u0111\u1ed9t ph\u00e1 n\u1eb1m trong nghi\u00ean c\u1ee9u li\u00ean quan \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c t\u1ea1o\nra m\u1ed9t d\u1ea1ng c\u01a1 quan (organoids) v\u1edbi s\u1ef1 ph\u1ed1i&nbsp;\nh\u1ee3p c\u1ee7a nhi\u1ec1u lo\u1ea1i t\u1ebf b\u00e0o. Organoids kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 c\u00e1c c\u01a1 quan \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 nh\u01b0ng\nch\u00fang m\u00f4 ph\u1ecfng \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u1ea7n l\u1edbn s\u1ef1 ph\u1ee9c t\u1ea1p c\u1ee7a m\u1ed9t c\u01a1 quan. <\/p>\n\n\n\n<p>Vi\u1ec7c t\u1ea1o ra organoids c\u00f3 gi\u00e1 tr\u1ecb l\u1edbn trong y h\u1ecdc b\u1edfi v\u00ec,\nkhi ch\u00fang ta c\u1ed1 g\u1eafng t\u1ea1o ra c\u00e1c organoids c\u00f3 ch\u1ee9a \u0111\u1ed9t bi\u1ebfn g\u00e2y b\u1ec7nh, ch\u00fang ta s\u1ebd\nhi\u1ec3u r\u00f5 h\u01a1n v\u1ec1 vai tr\u00f2 c\u1ee7a thu\u1ed1c. Thay v\u00ec s\u00e0ng l\u1ecdc c\u00e1c lo\u1ea1i thu\u1ed1c trong h\u1ec7 th\u1ed1ng\n2D, ch\u00fang ta c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m \u0111i\u1ec1u \u0111\u00f3 v\u1edbi c\u00e1c organoids \u0111\u1ec3 \u0111\u01b0a ra m\u1ed9t d\u1ef1 \u0111o\u00e1n t\u1ed1t h\u01a1n\nv\u1ec1 c\u00e1ch th\u1ee9c m\u00e0 m\u1ed9t c\u01a1 quan v\u1edbi ch\u1ee9c n\u0103ng ho\u00e0n thi\u1ec7n s\u1ebd ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng.<\/p>\n\n\n\n<p>Organoids l\u00e0 s\u1ef1 h\u1ed9i t\u1ee5 c\u1ee7a nhi\u1ec1u c\u00f4ng ngh\u1ec7 gi\u00fap ch\u00fang ta\n\u0111i\u1ec1u tr\u1ecb b\u1ec7nh \u1edf ng\u01b0\u1eddi theo m\u1ed9t c\u00e1ch r\u1ea5t kh\u00e1c so v\u1edbi tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y.Ch\u00fang ta \u0111\u00e3 \u0111\u1ea1t \u0111\u1ebfn\nm\u1ed9t b\u01b0\u1edbc ngo\u1eb7t th\u1ef1c s\u1ef1 trong vi\u1ec7c \u0111\u01b0a c\u00e1c nghi\u00ean c\u1ee9u trong l\u0129nh v\u1ef1c y h\u1ecdc t\u00e1i t\u1ea1o\n\u0111\u1ebfn v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi b\u1ec7nh. Hi\u1ec7n t\u1ea1i, nhi\u1ec1u th\u1eed nghi\u1ec7m l\u00e2m s\u00e0ng \u0111ang \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfn h\u00e0nh, v\u00ed\nd\u1ee5 c\u00e1c th\u1eed nghi\u1ec7m trong ch\u1ea5n th\u01b0\u01a1ng c\u1ed9t s\u1ed1ng, b\u1ec7nh Parkinson v\u00e0 b\u1ec7nh m\u00f9 l\u00f2a. X\u00e9t\n\u1edf g\u00f3c \u0111\u1ed9 c\u00e1c nguy\u00ean nh\u00e2n g\u00e2y ra b\u1ec7nh l\u00e0 do c\u00e1c t\u1ebf b\u00e0o \u1edf v\u00f9ng t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng b\u1ecb ch\u1ebft\n\u0111i, c\u00e1c \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb \u0111\u01a1n gi\u1ea3n l\u00e0 bi\u1ebfn c\u00e1c t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c th\u00e0nh c\u00e1c t\u1ebf b\u00e0o b\u1ecb &nbsp;thi\u1ebfu v\u00e0 c\u1ea5y ch\u00fang tr\u1edf l\u1ea1i v\u1ecb tr\u00ed t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng. <\/p>\n\n\n\n<p><strong>T\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c c\u00f3 th\u1ec3 <\/strong><strong>gi\u00fap<\/strong><strong> thay \u0111\u1ed5i c\u1ee5c di\u1ec7n \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb b\u1ec7nh t\u1ea1i Vi\u1ec7t Nam? <\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>T\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c \u0111ang tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t l\u0129nh v\u1ef1c v\u1edbi doanh thu ng\u00e0y\nm\u1ed9t t\u0103ng nhanh \u1edf c\u00e1c n\u01b0\u1edbc c\u00f3 s\u1ef1 \u0111\u1ea7u t\u01b0 l\u1edbn nh\u01b0 Nh\u1eadt B\u1ea3n, H\u00e0n Qu\u1ed1c, M\u1ef9 ,Canada\u2026\nT\u1ea1i Vi\u1ec7t Nam, c\u00e1c \u0111\u01a1n v\u1ecb \u0111\u1ea7u t\u01b0 cho t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 m\u1ed9t s\u1ed1 b\u1ec7nh vi\u1ec7n\nc\u0169ng \u0111ang h\u01b0\u1edfng l\u1ee3i l\u1edbn t\u1eeb ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng \u1ee9ng d\u1ee5ng c\u00f4ng ngh\u1ec7 n\u00e0y trong \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb b\u1ec7nh\nv\u00e0 l\u00e0m \u0111\u1eb9p. C\u00e1c nghi\u00ean c\u1ee9u\nc\u01a1 b\u1ea3n v\u1ec1 gen, t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c, k\u1ef9 ngh\u1ec7 m\u00f4 \u0111\u00e3 v\u00e0 \u0111ang \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c hi\u1ec7n v\u1edbi quy m\u00f4 ng\u00e0y\nm\u1ed9t l\u1edbn v\u1edbi \u0111\u1ecbnh h\u01b0\u1edbng \u1ee9ng d\u1ee5ng v\u00e0o th\u1ef1c t\u1ebf. C\u00e1c \u0111\u1ed9ng v\u1eadt chuy\u1ec3n gen nh\u01b0 c\u00e1\nph\u00e1t s\u00e1ng, chu\u1ed9t ph\u00e1t s\u00e1ng hay m\u1ed9t s\u1ed1 s\u1ea3n ph\u1ea9m chuy\u1ec3n gen kh\u00e1c \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea1o ra t\u1ea1i\nc\u00e1c ph\u00f2ng th\u00ed nghi\u1ec7m c\u1ee7a Trung t\u00e2m c\u00f4ng ngh\u1ec7 sinh h\u1ecdc TP-HCM, Vi\u1ec7n T\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c,\nTr\u01b0\u1eddng \u0110\u1ea1i h\u1ecdc khoa h\u1ecdc T\u1ef1 nhi\u00ean, Tr\u01b0\u1eddng \u0111\u1ea1i h\u1ecdc Qu\u1ed1c t\u1ebf, \u0110HQG-HCM \u2026 C\u00e1c m\u00f4\nh\u00ecnh organoids t\u1eeb t\u1ebf b\u00e0o ung th\u01b0, t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c trung m\u00f4\u2026 c\u0169ng \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c x\u00e2y d\u1ef1ng\nth\u00e0nh c\u00f4ng v\u00e0 \u0111ang \u00e1p d\u1ee5ng trong c\u00e1c th\u1eed nghi\u1ec7m s\u00e0ng l\u1ecdc thu\u1ed1c. <\/p>\n\n\n\n<p>Ti\u1ec1m n\u0103ng cho\nnghi\u00ean c\u1ee9u t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c l\u00e0 r\u1ea5t l\u1edbn, b\u1edfi hi\u1ec7n nay c\u00e1c doanh nghi\u1ec7p\nn\u01b0\u1edbc ngo\u00e0i c\u0169ng \u0111\u00e3 tham gia v\u00e0o\nth\u1ecb tr\u01b0\u1eddng s\u1ea3n xu\u1ea5t v\u00e0 chuy\u1ec3n giao c\u00f4ng ngh\u1ec7 thu\u1ed1c t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c<\/p>\n\n\n\n<p>Ti\u1ec1m n\u0103ng l\u00e0 th\u1ebf, nh\u01b0ng c\u0169ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 nhi\u1ec1u qu\u1ed1c gia\nkh\u00e1c, c\u00e1c ch\u00ednh s\u00e1ch v\u1ec1 t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c \u1edf Vi\u1ec7t Nam c\u00f2n ch\u01b0a c\u00f3. M\u1eb7c d\u00f9 lu\u1eadt v\u1ec1 m\u00e1u\nv\u00e0 t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1ef1 th\u1ea3o t\u1eeb n\u0103m 2015 nh\u01b0ng \u0111\u1ebfn nay, sau g\u1ea7n 4 n\u0103m v\u1eabn ch\u01b0a\n\u0111\u01b0\u01a1c ban h\u00e0nh. Ch\u01b0a c\u00f3 th\u00eam c\u00e1c h\u01b0\u1edbng d\u1eabn kh\u00e1c v\u1ec1 vi\u1ec7c tri\u1ec3n khai nghi\u00ean c\u1ee9u,\nkhai th\u00e1c, \u1ee9ng d\u1ee5ng hay c\u00e1c ho\u1ea1ch \u0111\u1ecbnh chi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3c cho l\u0129nh v\u1ef1c nghi\u00ean c\u1ee9u n\u00e0y.\nC\u00e1c \u0111\u1ec1 t\u00e0i d\u1ef1 \u00e1n v\u1ec1 t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ecbnh h\u01b0\u1edbng v\u00e0 quy ho\u1ea1ch m\u1ed9t c\u00e1ch r\u00f5\nr\u00e0ng. C\u00e1c d\u1ef1 \u00e1n \u0111\u1ea7u t\u01b0 v\u1ec1 s\u1ea3n xu\u1ea5t v\u00e0 \u1ee9ng d\u1ee5ng t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c trong y h\u1ecdc v\u1eabn \u0111ang\n\u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1c \u0111\u01a1n v\u1ecb m\u00e0 ch\u1ee7 y\u1ebfu l\u00e0 t\u01b0 nh\u00e2n th\u1ef1c hi\u1ec7n nh\u01b0ng m\u1ea1nh ai n\u1ea5y \u0111i. \u0110\u00f3 c\u0169ng\nl\u00e0 l\u00ed do khi\u1ebfn cho vi\u1ec7c kh\u1edfi \u0111\u1ed9ng m\u1ed9t n\u1ec1n c\u00f4ng c\u00f4ng nghi\u1ec7p \u0111\u1ea7y ti\u1ec1m n\u0103ng \u2013 c\u00f4ng\nnghi\u1ec7p t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c t\u1ea1i Vi\u1ec7t Nam \u0111\u1ebfn nay v\u1eabn \u0111ang manh m\u00fan v\u00e0 ch\u01b0a th\u1ec3 nh\u00ecn th\u1ea5y\n\u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ee5 th\u1ec3 hi\u1ec7u qu\u1ea3 \u0111\u00f3ng g\u00f3p cho s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n kinh t\u1ebf-x\u00e3 h\u1ed9i c\u1ee7a l\u0129nh v\u1ef1c\nn\u00e0y. <\/p>\n\n\n\n<p><strong>TS V\u0169 B\u00edch Ng\u1ecdc<\/strong> <em>l\u01b0\u1ee3c\nthu\u1eadt v\u00e0 b\u00ecnh lu\u1eadn<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Ngu\u1ed3n b\u00e0i g\u1ed1c: <a href=\"https:\/\/www.latimes.com\/science\/stem-cell-science-isscr-20190627-story.html\">https:\/\/www.latimes.com\/science\/stem-cell-science-isscr-20190627-story.html<\/a><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-right\">Ngu\u1ed3n: B\u00e1o KH&amp;PT <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>H\u00e0ng ng\u00e0n nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c h\u00e0ng \u0111\u1ea7u th\u1ebf gi\u1edbi \u0111\u00e3 c\u00f3 m\u1eb7t t\u1ea1i Los Angeles trong tu\u1ea7n tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec3 th\u1ea3o lu\u1eadn v\u1ec1 tri\u1ec3n v\u1ecdng cho m\u1ed9t t\u01b0\u01a1ng lai kh\u00f4ng b\u1ec7nh t\u1eadt \u1edf con ng\u01b0\u1eddi t\u1ea1i h\u1ed9i th\u1ea3o Qu\u1ed1c t\u1ebf (th\u01b0\u1eddng ni\u00ean) v\u1ec1 nghi\u00ean c\u1ee9u t\u1ebf b\u00e0o g\u1ed1c 2019. Qu\u1ea3 th\u1ef1c, t\u1ebf b\u00e0o [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":293,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"advanced_seo_description":"","jetpack_seo_html_title":"","jetpack_seo_noindex":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[161],"tags":[],"class_list":["post-3663","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ban-tin"],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sci.edu.vn\/home\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3663","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sci.edu.vn\/home\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sci.edu.vn\/home\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sci.edu.vn\/home\/wp-json\/wp\/v2\/users\/293"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sci.edu.vn\/home\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3663"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/sci.edu.vn\/home\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3663\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4490,"href":"https:\/\/sci.edu.vn\/home\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3663\/revisions\/4490"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sci.edu.vn\/home\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3663"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sci.edu.vn\/home\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3663"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sci.edu.vn\/home\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3663"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}